Trẻ chậm nói khi nào cần can thiệp? Đây là tâm lý chung của hầu hết ba mẹ khi thấy con mình 18-20 tháng mà không bi bô, ê a tập nói như các bạn cùng tuổi. Tuy nhiên, bạn không biết dựa vào đâu để đánh giá mức độ phát triển của con và cải thiện thế nào. Đừng quá lo lắng, dưới đây là một số thông tin giải đáp về chủ đề này để bạn nắm bắt.

Quá trình phát triển ngôn ngữ bình thường ở trẻ

Để biết con mình có bị chậm nói hay giới hạn trong ngôn ngữ, ba mẹ cần dựa vào những cột mốc phát triển ở trẻ bình thường như sau:

  • Từ 3-6 tháng: Trẻ chăm chú nhìn vào người nói chuyện, quay đầu về phía có tiếng động. Có thể nói được nguyên âm “a” như “ba”, “bà”.
  • Từ 7-12 tháng: Trẻ thường xuyên lặp lại các âm tiết giống nhau để chuẩn bị bập bẹ. Biết dùng cử chỉ để gây sự chú ý, thích chơi trò ú òa.
  • Từ 12-15 tháng: Âm thanh trẻ nói rõ ràng hơn, có thể kết hợp cử chỉ để bày tỏ đồ vật mong muốn.
  • Từ 15-18 tháng: Trẻ sử dụng được 20 từ đơn khác nhau, từ 18 tháng bắt đầu nói và tự nối ghép 2-3 từ với nhau, nói nhiều từ có nghĩa hơn.
  • Từ 18 tháng đến 2 tuổi: Bé nói được khoảng 20-25 từ đơn và có thể biết 1 vài từ đôi.
  • Trẻ 2-3 tuổi: Biết dùng từ để chỉ hầu hết mọi vật, nói được câu có 2 hay 3 từ để thể hiện ý muốn hoặc yêu cầu. Trẻ yêu cầu hay hướng sự chú ý tới đồ vật bằng cách gọi tên chúng và biết đặt câu hỏi “Vì sao?”.

>>> Xem thêm: Trẻ ít nói chuyện có phải tự kỷ không?

Trẻ chậm nói khi nào cần can thiệp?

Chúng ta đều hiểu lời nói và ngôn ngữ có vai trò rất quan trọng trong cuộc sống. Vì thế, tâm lý lo lắng khi con chậm nói của các bậc phụ huynh hoàn toàn dễ hiểu. Tuy nhiên, cũng có những người cho rằng, mỗi trẻ phát triển nhanh chậm khác nhau và chúng sẽ bắt kịp bạn bè đến một thời điểm nào đó.

Thực tế, quan niệm này không sai nhưng chưa đầy đủ. Bởi nếu trẻ chậm nói đơn thuần, vốn từ hạn chế nhưng vẫn hiểu lời nói và thực hiện được các mệnh lệnh đơn giản của người lớn thì không quá đáng ngại. Ngoài ra, các kỹ năng vận động, tương tác của những trẻ này cũng hoàn toàn bình thường. Ngược lại, chậm nói có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý thực thể hoặc một số rối loạn phát triển như tự kỷ, chậm phát triển trí tuệ…

Vậy trẻ chậm nói khi nào cần can thiệp? Đó là lúc trẻ có những dấu hiệu bất thường về ngôn ngữ và tâm lý như sau:

- Không đáp ứng với giọng nói hay những âm thanh to khi 6 - 8 tuần tuổi.

- Không cười khi nghe thấy giọng nói của ba mẹ lúc 2 tháng.

- Không quan tâm đến người và vật xung quanh lúc 3 tháng.

- Không quay đầu theo hướng âm thanh lúc 4 tháng.

- Không cười tự phát lúc 6 tháng.

- Không bập bẹ khi 12 tháng.

- Không nói được từ đơn lúc 12 tháng, không biết ra hiệu (chỉ tay, vẫy tay, bắt tay).

- Không tự nói câu hai từ khi 24 tháng tuổi.

>>> Xem thêm: Mẹo chữa trẻ chậm nói bằng đậu đỏ